دانش سرا

انواع اصلی سوژه ها در هنر نقاشی عبارتند از: سوژه های مذهبی، سوژه های اساطیری، سوژه های تاریخی، سوژه های زندگی روزمره، سوژه های ادبی,...

۱) سوژه های مذهبی: آثاری که سوژه های مذهبی را در مرکز توجه تابلو قرار می دهند، برآنند تا تحت تاثیر نیروی احساس آفرین خود، رویارویی انسان خودباخته را با غفلت و عظمت او را در مسیر روشن انبیا به تصویر بکشند. اغلب این تابلوها براساس قصص درج شده در کتب مقدس خلق شده اند. ایجاد تاثیرات روحی و احساسی به وسیله تمهیداتی همچون ترکیب بندی مناسب عناصر صحنه، نمایش حالات ویژه ای که تقوا و ایمان را متجلی می سازند، صورت می گیرد. هنرمند با آگاهی از نیروی بیان در چهره آدمی، شناخت کافی از زبان بدن و کاربرد مناسب نور و تاریکی، معادل تصویری خلاق برای انتقال سوژه های مذهبی را به دست می آورد.

۲) سوژه های اساطیری: هنرمند در گزینش سوژه های اساطیری، می خواهد از زبان نمادین یا تمثیلی و باورهای نهفته در افکار، دوره هایی از حیات بشری را در کالبد تصویر ثبت کند. در سوژه های اساطیری، افکار آرمانی برای دستیابی به یک دنیای ایده آل که رویای همه ابنای بشر است و آرزوی رسیدن به آن را در سر می پرورانند، در مرکز توجه تابلو قرار می گیرد. هنرمند تابلوی نقاشی را به عنوان یک آرمانشهر در نظر می گیرد که بیننده با دیدن آن، لحظه ای خود را از محدودیت ها رها حس کند. سوژه های اساطیری با برجسته کردن فضایل انسانی تا سرحد قهرمانی و نبرد قهرمان با نیروهای جهل و تاریکی و نیز با مطالعه متون باستان، داستان های عهد کهن و منابع کلامی و تصویری دوران موسوم به «ماقبل منطق» (pre logique) که در واقع همانا دوران سیطره اسطوره بر افکار آدمی است، دست و قلم و ذهن خود را برای پردازش چنین سوژه هایی آماده می سازد.

۳) سوژه های تاریخی: نقاشی های تاریخی، از آن رو به این نام خوانده می شوند که موضوع اصلی آنها، نمایش صحنه هایی از تاریخ است. در سلسله مراتب اهمیت سوژه های نقاشان، ابتدا سوژه های مذهبی، سپس سوژه های اساطیری و در مرحله سوم سوژه های تاریخی قرار دارند. در تابلوهایی با سوژه های تاریخی، گاه نگاه هولناک و رعب انگیز به تصویر کشیده می شود که به قصد تزکیه روح و تعلیم مخاطب نیست بلکه به دو دلیل ممکن است صحنه های نبرد، شکست، پیروزی یا رنج و شادی در تابلوهای تاریخی به تصویر کشیده شوند: الف) به سفارش حکومت ها و سلسله های حاکم ب) به سفارش وجدان بشری و به عنوان یک سند صادقانه تصویری، فارغ از تمایلات سیاسی این دسته یا آن گروه.

۴) سوژه های زندگی روزمره: نقاشان علاقه مند به این موضوعات، مایل هستند آثارشان روایی باشد و حتما داستانی را از عمق زندگی به نمایش بگذارند. این نقاشان مایلند تابلویشان مثل یک کتاب یا نمایشنامه خوانده و دیده شود. اینان، تابلو را به شکل مقادیری تصویر که یکی پس از دیگری نقش شده تا روایت او از زندگی روزمره را کامل کنند، به اجرا درمی آورند. در طول تاریخ، خلق آثار مذهبی و تاثیرات روحی این دسته از آثار آنقدر رواج داشته که در ابتدا، مقامات برخی جوامع مایل به خلق تابلوهایی از زندگی روزمره نبودند و نمایش آنها را محدود می کردند چرا که در نمایش زندگی روزمره، الزاما گزینش صحنه های مطلوب مورد توجه نیست و هنرمند ممکن است هر صحنه ای ولو صحنه های نامناسب را نیز نقش کند.

-------------------------------------------------

منبع: w ww.afta b.ir