دانش سرا

مقالات زيادي در زمينة كيفيت محيط زيست تا كنون منتشر شده است . در برخي مناطق هوا آلوده است . در برخي ديگر آبراهها آلوده است. حيات و بقاء برخي گونه هاي گياهي و جانوري در معرض تهديد است . اما براي بهبود كيفيت محيط زيست نور اميدي وجود دارد ،يكي از عوامل آلوده كنندة محيط زيست ريختن پسابها و فاضلابها به درياچه هاست . تركيبات فسفردار كه به درياچه ها ريخته مي شوند موجب پيدايش انبوه جلبكها در آب و در نتيجه باعث كمبود اكسيژن پس از مرگ جلبكها مي شود . استفاده از شوينده هاي كم فسفر ، و اعمال محدوديت در دور ريختن تركيبهاي فسفردار از مؤسسه هاي صنعتي ، نسبت فسفر را تا 80 % كاهش داده است . پس از پاكسازي اولية در ياچه ها ، آلودگيهاي مربوط به كودها و آفت كشها مطرح شد. جالب آنكه پساب شهرها مسئله جدّيتري بود زيرا چمنها نسبت به زمينهاي كشاورزي ، اغلب مقدار بيشتري كود و آفت كش در يافت مي كنند . زهاب كشاورزي را مي توان از طريق اشاعة كشاورزي ، بدون شخم، كاربرد محتاطانة كودها و استفاده مناسب از فضولات حيواني كنترل كرد . در چند سال اخير اين نكته روشن شد كه بسياري از آلودگي ها از طريق هوا به در ياچه ها مي رسد. اگزوز اتومبيل ها نيتروژن را بصورت NO وارد هوا مي كند.

NO نشانگر مخلوطي از اكسيدهاي نيتروژن است . فاضلابهاي آلوده كه به عنوان كود در سطح كشتزارها پخش مي شوند يا در دستگاههاي زباله سوزي شهرداري ها سوزانده مي شوند، مواد سمي را وارد هوا مي كنند.سعي در زدودن مواد زايد سمي و آلودگيهاي آبهاي زيرزميني به روش تهويه ، به پيدايش آلاينده هاي هوايي منجر مي شود .تخلية آبهاي زيرزميني آلوده در درياچه ها باعث افزايش آلودگي مي شود . مواد ته نشسته در درياچه ها داراي آلاينده هاي متراكمي است كه ممكن است پس از مدتها مجدداً وارد آب شوند و اين خود اجراي برنامه هاي تميز كردن در ياچه ها را دشوارتر مي سازد . البته تميز كردن آب در ياچه هاي بزرگ به پيدايش پيشرفتها و تحولات شگرفي انجاميده است زماني در ياچه اِري «درياچةمرده » اي به شمار مي رفت . هم اكنون ، اين در ياچه به محل تجاري صيد ماهي تبديل شده است با اين همه هنوز هم را ه درازي براي ادامة تميز كردن آب درياچه ها در پيش است .

تجزيه و تحليل مسئله

1ـ آلودگي گرمايي چيست ؟ چه فرايندهايي به پيدايش آلودگي گرمايي كمك مي كنند؟ دنياي صنعت چه گامهايي براي جلوگيري از آلودگي گرمايي برمي دارد؟

2ـ تحقيق كنيد كه چگونه آلودگي فسفر توده هاي آب را از اكسيژن تهي مي كند.

3ـ آيا آلودگي آب هوا در جامعه شما مسئلة مهمي است ؟ هرگاه چنين باشد در بارة علت پيدايش آن وهر اقدامي كه براي رفع آلودگي انجام گرفته است تحقيق كنيد در بارة هزينه هاي تميز كردن محيط زيست از يك سو و امتيازات بهداشتي حاصل از آن از سوي ديگر مقايسه اي انجام دهيد.

باكتريهاي كادميم : پر كردن مجدد و بازيابي

كادميم به عنوان يك ماده زايد خطر ناك يعني يك ماده شيميايي سمي كه بايد با احتياط دور ريخته شود معرفي شده است اين گونه معرفي براي ميليونها نفر كه باكتريها ي قابل پر كردن نيكل ـ كادميم (Ni-Cd) را دور مي ريزند مشكل ساز است باكتريهاي كادميم نخستين باكتريهايي نيستند كه مسائل مربوط به مواد زايد را به وجود آورده اند تركيبات سرب نوعي مواد زايد سمي هستند  مي دانيم كه مقادير زيادي سرب در    باتريهاي اتومبيل وجود دارد . امروزه سازندگان اتومبيل سرب اين باتريها را بازيابي مي كنند . جيوه نيز مادة خطرناك ديگري است كه  سطح الكترودها را در باتريها ي قليايي مي پوشاند و در سالهاي دهة 1980 جيوه يك در صد وزن سلول را تشكيل مي داد . در سال 1992 ، اين مقدار به 25 % رسيد. اغلب باكتريهاي Ni-Cd در ابزار مهروموم شدة فاقد سم رابط مانند مسواك لوازم برقي و برخي ا نواع جاروبرقي ها به كار مي روند . هنگامي كه اين وسايل فرسود شوند يا به موقع تعمير نشوند آنها را دور مي ريزند . صاحبان اين وسايل غافل از اين نكته اند كه با اين عمل خود به پيدايش مواد زايد كادميم خود را آزاد مي كنند در نتيجه ممكن است به منابع آب آشاميدني سرايت كند اگر باتريها را همواره با زباله ها بسوزانند ، خاكستر آنها ممكن است به نوعي مواد زايد سمّي تبديل شوند . برخي مناطق در تلاش اند كه ماليات اضافي بر اين نوع باتريها مقرر دارند و قوانيني براي نگهداري ظروف و قوطيهاي محتوي كادميم در اماكن دور از دسترس وضع كنند مناطق ديگر در صدد اجراي طرحهاي بازيافت منطقه اي هستند. مسئله عمده آن است كه كادميم به عنوان يكي از مواد زايد خطرناك معرفي شده و باكتريهاي مستهلك بدون گرفتن اجاره نامه هاي پر هزينه قابل حمل و نقل نيستند . سازندگان باتريها به بازيابي كادميم تمايل نشان نمي دهند زيرا هزينه زيادومقدار بازيافت كم است .

چون در بارةحمل و نقل باتريهاي سربي تسهيلات بدون گرفتن اجازه نامه هاي پر هزينه قابل حمل ونقل نيستند سازندگان باتريها به بازيابي كادميم تمايل نشان نمي دهند زيرا هزينه زيادي و مقدار بازيافت كم است چون در بارة حمل ونقل باتريهاي سربي تسهيلات به عمل آمده است ، سازندگان باتريهاي كادميم نيز معتقدند كه اگر معافيتهايي در مورد اعمال شود فرايند هاي بازيافت مقرون به صرفه خواهد شد.

يك طرح جايگزين ، جستوجوي جانشيني براي سلولهاي Ni-Cd است هم اكنون نوعي باتري نيكل ـ نيكل هيدريد مورد آزمايش قرار گرفته است . برخي هيدريدهاي فلزي ديگر ظاهراً جايگزينهاي خوبي براي باتري اسباب بازي ها و فلاش عكاسي است . اما اين باتري ها سرعت ثابت تخليه كه براي راه اندازي وسايل بزرگتر لازم است ندارند بنابراين گرچه برخي باتريها ي قابل پر كردن با باتريهاي شامل فلزات غير سمي جايگزين شده اندولي احتمالاً استفاده از باتريهاي Ni-Cd هنوز ادامه دارد .اما  اين كار با آگاه كردن مصرف كنندگان در مورد مسائل ناشي از دور ريختن مواد زايد سمي خواهد بود.

تجزيه و تحليل مسئله

1ـ مسائل مربوط به حفظ محيط زيست از مواد سمّي را با توجه به صرفه جويي در كار و انرژي در كلاس مورد بحث قرار دهيد

2ـ چه نوع مبارزه و تلاشي براي آگاه كردن مصرف كنندگان از خطرات دورريزي لوازم و ابزاري كه به وسيلة باتريهاي Ni-Cdكار مي كنند مي توانيد آغاز كنيد؟